Süt Üretiminde Hijyen Mevzuatı Nasıl Ayrılır?

Süt üretiminin hijyen mevzuatı tek bir tebliğden oluşmaz. Çiftliğin birincil üretim koşulları, toplama ve hayvansal ürünün özel hijyeni, işleme tesisinin HACCP prosedürleri ve ürüne ait mikrobiyolojik kriterler farklı kapsamları düzenler.

Çiftlik ve tesis için aynı madde kullanılmaz

17 Aralık 2011 tarihli Gıda Hijyeni Yönetmeliği özgün md 8–9, birincil üretimde bulaşmanın önlenmesi ve kayıtları kapsar. Md22/4, HACCP ilkelerine dayalı prosedürleri birincil üretim ve bağlantılı faaliyetlerinden sonraki aşamalara bağlar. Dolayısıyla çiftlikte hayvan tedavi kaydı ile fabrikada kritik kontrol noktası izleme kaydı aynı başlık altında fakat aynı hukuki kapsamda değildir. Md8–9 ve22.

Özel hijyen ve değişiklikleri nasıl okunur?

27 Aralık 2011 tarihli özel hijyen metni md 54–58, hayvan sağlığı, sağım, toplama, süt işleme ve kapatma koşullarını ayrıca düzenler. 31 Aralık 2023 değişikliği md 1, yürürlük maddesi 87/1a’daki tarihi 31 Aralık 2028’e taşımıştır. Özgün md 87/1a’nın kapsamı süt açısından md 56/1c, md 57/3 ve md 85/4’tür; md 55’teki bütün sağım-soğutma şartları bu tarihe ertelenmiş değildir. 21 Temmuz 2026 değişikliği ise md 12 ve19’daki kesimhane koşullarını değiştirir ve 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecektir; süt bölümünü bütünüyle değiştiren yeni yönetmelik değildir. Özgün md 54–58 ve87; 2023 değişikliği; 2026 değişikliği.

Ürün analizinde hangi yeni metin dikkate alınır?

13 Şubat 2025 tarihli TGK Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliği md 14, 2011 tarihli mikrobiyolojik yönetmeliği kaldırmıştır. Md5, raf ömrü boyunca gıda güvenilirliği kriteri ile üretim aşamasının hijyen kriterini ayırır; md 6–7 analiz, numune ve yöntem kapsamını düzenler. İşletme ürününü, analiz amacını ve faaliyet aşamasını belirleyerek ilgili hükmü seçer. Kaynaklarda anlatılan özgün metin ve belirli değişiklikler, tüm mevzuatın güncel konsolidasyon garantisi değildir. Md5–7 ve14.

Sık sorulan sorular

İçme sütleri tebliği bütün çiftlik kurallarının kaynağı mı?

Hayır. İçme sütü ürün hükümleriyle birincil üretim ve özel hijyen kapsamları ayrılmalıdır.

2028 tarihi bütün çiğ süt hijyenini erteler mi?

Hayır. Özel hijyenin md 87/1a’da sayılan hükümlerine ilişkin tarihtir; bütün sağım ve soğuk zincir şartlarına genellenmez.

2011 mikrobiyolojik metni tek başına yeterli mi?

Hayır. 2025 yönetmeliği eski metni kaldırmıştır; güncel ürün kategorisi ve analiz kapsamı yeni düzenlemeyle değerlendirilir.

İlgili içerikler

Bu içeriğin hazırlanmasında yapay zekâ araçlarından yararlanılmıştır. Bilimsel kaynaklar esas alınmış; mevzuat bilgileri, yer aldığı bölümlerde kapsam ve tarihleriyle belirtilmiştir. Kullanılan kaynaklar yazı içerisinde paylaşılmıştır.