Riboflavin, sütte bulunan B2 vitaminidir; enerji metabolizmasında görev yapan enzim sistemlerinin bir parçasıdır, fakat kendisi kalori veya uyarıcı değildir.
B2 vitamininin işi nedir?
Riboflavinden oluşan FMN ve FAD adlı koenzimler, hücrelerin enerji üretiminde ve çeşitli metabolik işlemlerde görev alır. NIH'nin 11 Mayıs 2022 tarihli bilgi notu bu işlevi açıklar. Buradaki “enerji metabolizması” ifadesi, B2 içeren sütün yorgunluğu her durumda giderdiği veya kafein benzeri bir etki gösterdiği anlamına gelmez. Enerji sağlayan başlıca bileşenler protein, yağ ve karbonhidrattır; vitaminin rolü bunların işlenmesine katılan sistemlerdedir.
Sütte ne kadar bulunur?
FAO 2013 Tablo 3.2, inek sütü için ortalama 0,20 mg riboflavin/100 g süt ve kullanılan kayıtlar arasında 0,17–0,20 mg aralığını verir. Koyun sütü ortalaması 0,34, keçi 0,13 ve manda 0,11 mg/100 g'dır. Bunlar farklı ürün kayıtlarının derlenmiş değerleridir. Tablo 100 g üzerinden hazırlanmıştır; değerleri doğrudan 100 mL diye sunmak veya bütün ambalajlar için aynı kabul etmek doğru değildir. Tartılmış 200 g inek sütü bu ortalamayla 0,40 mg B2 sağlar.
Işık ve ambalaj neden konuşulur?
NIH bilgi notu görünür ve ultraviyole ışığın riboflavin ve türevlerini etkisizleştirebildiğini açıklar. Bu nedenle sütün ışığa uzun süre açık bırakılmaması ve üreticinin saklama koşullarına uyulması anlamlıdır. Bununla birlikte belirli bir ambalajda veya buzdolabında kaç yüzde B2 kaybolduğunu söylemek için ışık şiddeti, süre ve ürünle yapılmış ölçüm gerekir. Burada sabit bir kayıp yüzdesi verilmiyor. Isıl işlem adı da tek başına ürünün B2 analizini göstermez.
Eksiklik ile normal beslenme ayrımı
ABD sağlıklı yetişkin referanslarını aktaran NIH tablosunda günlük alım erkeklerde 1,3 mg, kadınlarda 1,1 mg'dır; gebelik ve emzirmede farklı değerler bulunur. Bunlar toplam beslenme alımlarıdır. Süt tek B2 kaynağı değildir; yumurta, bazı etler ve diğer gıdalar da katkı sağlar. Ağız kenarında çatlama veya halsizlik gibi belirtiler birden fazla nedenle oluşabilir; yalnız bunlara bakarak B2 eksikliği tanısı konulmaz. Süren belirtiler değerlendirilmelidir. Yüksek doz riboflavinin belirli hastalıklarda incelenmiş olması, besinsel süt porsiyonlarının o hastalıkları tedavi ettiği anlamına gelmez.
Sık sorulan sorular
B2 vitamininin kalorisi var mı?
Vitaminin enerji metabolizmasında görev alması kalori sağladığı anlamına gelmez; sütün enerjisi protein, yağ ve karbonhidrattan gelir.
100 g tablosundan bir bardak B2 hesaplanır mı?
Bardağın hacmini kütleyle aynı sayamazsınız. Tartılmış miktar veya ürüne ait hacim başına analiz kullanılmalıdır.
Işıkta B2 hep aynı oranda kaybolur mu?
Hayır. Işık, süre ve ürün koşulları değişir; doğrulanmış ölçüm olmadan sabit yüzde verilmez.
İlgili içerikler
Süt ve Riboflavin Alımı · Süt Biyoyararlanımı · Süt Çeşitleri ve Besin Değerleri Rehberi
Bu içeriğin hazırlanmasında yapay zekâ araçlarından yararlanılmıştır. Bilimsel kaynaklar esas alınmış; mevzuat bilgileri, yer aldığı bölümlerde kapsam ve tarihleriyle belirtilmiştir. Kullanılan kaynaklar yazı içerisinde paylaşılmıştır.
İlgili yayımlanmış içerikler
SUT Bilim Kurulu
Teknik ve Bilimsel Doğrulama