Süt ürünlerinde izlenebilirlik: parti kaydı nasıl kurulur?

İzlenebilirlik, bir süt ürününün hangi ham madde ve üretim partisiyle bağlantılı olduğunu ve nereye sevk edildiğini izleyebilmektir. Ambalajdaki parti kodu bu sistemin görünen parçasıdır; tedarik, üretim ve sevkiyat kayıtlarıyla bağlantısı yoksa tek başına yeterli olmaz. İşletme için somut hedef, şüpheli bir parti belirlendiğinde ilişkili girdileri ve çıkışları kayıt üzerinden bulabilmektir.

Kanundaki yükümlülük hangi maddede?

13 Haziran 2010 tarihli, 27610 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 5996 sayılı Kanunun erişilen Bakanlık arşiv nüshasında madde 24/1, üretim, işleme ve dağıtımın bütün aşamalarında ilgili gıda, eklenen madde ve gıdanın elde edildiği hayvanın takibini sağlayan sistem kurulmasını ve istendiğinde bilginin Bakanlığa sunulmasını ister. Madde 24/2 uygun etiketleme veya tanımlamayla bu sistemi destekler. Bu açıklama 2018 dosya yolundaki tarihli nüshaya dayanır; 2026 değişikliklerinin tamamının işlendiği bir derleme olduğu iddia edilmez. Kanun, madde 24.

Aynı nüshanın 22/3 maddesi faaliyet kayıtlarının güncel tutulmasını ve talep edildiğinde sunulmasını düzenler. Dolayısıyla yalnız bir yazılım satın almak veya barkod basmak, kaydın ürünle gerçek bağlantısını doğrulama sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Madde 22.

İşe yarayan kayıt örneği

Bir yoğurt partisinde süt kabul kaydını, kültür ve diğer bileşenlerin parti bilgisini, üretim tarihini, dolum/ambalaj kodunu ve çıkış sevkiyatını ilişkilendirin. Karışan ham madde partileri varsa hangi üretim partilerine girdiklerini kaydedin. Aynı üretimden farklı müşterilere sevkiyat yapıldıysa miktar ve teslim kayıtları ayrı görünmelidir.

Bu alanlar uygulama önerisidir; bütün ürünler için kanunda tek tek sayılmış zorunlu bir elektronik şablon veya ortak saklama yıl sayısı olarak sunulmaz. Kontrol denemesinde seçilen bir parti için girdileri ve teslim yerlerini bulun, bulunan miktarları üretim ve stok kayıtlarıyla karşılaştırın. Eksik eşleşmeyi deneme raporuna yazıp giderin; yalnız kodun taranabilmesi sistemi doğrulamaz.

Risk ortaya çıkarsa kayıt ne işe yarar?

Madde 22/2 güvenilirliğe uymayan ürün veya makul gerekçe ortaya çıktığında derhal toplatma işlemi ve Bakanlığa bilgilendirme sorumluluğunu düzenler. İzlenebilirlik, bu kararda etkilenen partinin kapsamını belirlemeye yardımcı olur; sağlık riskini tek başına gidermez. Madde 22/2.

Sık sorulan sorular

Parti kodu ile izlenebilirlik aynı şey mi?

Kod bir tanımlayıcıdır. Girdi, üretim ve sevkiyat bağlantıları kayıtla gösterilmelidir.

Her işletme aynı yazılımı kullanmak zorunda mı?

Anlatılan kanun hükmü sistem ve bilgi sunma yükümlülüğünü tarif eder; belirli bir yazılım markası şartı koymaz.

Denemede hangi sonuç kaydedilmeli?

Seçilen partiye bağlı girdiler, çıkışlar, miktar eşleşmesi ve bulunamayan kayıtlar somut olarak yazılmalıdır.

İlgili içerikler

Bu içeriğin hazırlanmasında yapay zekâ araçlarından yararlanılmıştır. Bilimsel kaynaklar esas alınmış; mevzuat bilgileri, yer aldığı bölümlerde kapsam ve tarihleriyle belirtilmiştir. Kullanılan kaynaklar yazı içerisinde paylaşılmıştır.

İlgili yayımlanmış içerikler

Süt depolama sıcaklığı: ürün ve aşama nasıl ayrılır?